Giá xăng dầu tăng mạnh đang khiến nhiều ngư dân gặp khó khi bước vào vụ biển mới, trong khi đó, một số chủ tàu phải đầu tư công nghệ để tiết kiệm nhiên liệu.
Nỗi lo chi phí nhiên liệu [Bài 1]: Nguy cơ tàu cá nằm bờ
Nỗi lo chi phí nhiên liệu [Bài 2]: Muốn đi biển cũng khó mua dầu
Lắp hệ thống lái tàu tự động
Với hơn 4.200 tàu thuyền các loại, trong đó có hàng nghìn tàu công suất lớn hoạt động ở các ngư trường xa, nhu cầu tiêu thụ nhiên liệu của ngư dân Đà Nẵng luôn ở mức rất cao. Tuy nhiên, những ngày gần đây giá xăng dầu liên tục tăng mạnh và chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, hàng nghìn ngư dân gặp nhiều khó khăn khi bước vào vụ khai thác hải sản đầu năm 2026.
Ngư dân Trần Công Quý, chủ tàu cá ĐNa 91169 TS, trú tại phường Thọ Quang (TP Đà Nẵng), hành nghề lưới rê, vừa trở về sau 17 ngày đánh bắt tại vùng biển Hoàng Sa. Ông cho biết, mỗi chuyến biển của tàu đánh bắt ở vùng lộng tiêu tốn khoảng 3.000 – 4.000 lít dầu. Hải sản ngày càng khan hiếm, trong khi giá xăng dầu tăng khiến hiệu quả mỗi chuyến ra khơi giảm rõ rệt.
“Chúng tôi rất mong Nhà nước có thêm chính sách hỗ trợ hoặc giải pháp bình ổn giá nhiên liệu để bà con giảm bớt khó khăn, yên tâm ra khơi”, ông Quý chia sẻ thêm, chủ trương hỗ trợ nhiên liệu cho ngư dân theo Nghị định 48 của Chính phủ đã tạo thêm động lực để bà con vươn khơi bám biển. Tuy nhiên, trong quá trình triển khai, các cơ quan chức năng cần giảm bớt thủ tục hành chính nhưng vẫn bảo đảm đúng quy định, để nguồn kinh phí hỗ trợ sớm đến tay ngư dân.
Bên cạnh áp lực chi phí, một khó khăn khác mà ngư dân đang đối mặt là việc mua dầu diesel để chuẩn bị cho chuyến biển mới không hề dễ dàng. Một số chủ tàu cho biết nhiều cửa hàng xăng dầu thông báo tạm hết dầu hoặc chỉ bán cho khách quen.
Đầu tư công nghệ để giảm “phí tổn”
Trong bối cảnh đó, một số chủ tàu đã chủ động tìm cách giảm chi phí vận hành bằng việc đầu tư thêm công nghệ trên tàu. Trên tàu cá ĐNa 90719 TS đang neo tại cảng, ông Nguyễn Văn Lạc (trú phường Trà Câu, tỉnh Quảng Ngãi) đang lắp đặt hệ thống lái tự động cho tàu. Hệ thống này tích hợp GPS và la bàn điện tử, cho phép tàu chạy theo hướng hoặc theo tọa độ đã cài đặt sẵn.
Nhờ khả năng tự điều hướng theo tuyến tối ưu, tàu hạn chế tình trạng lệch hướng hay di chuyển vòng vèo trên biển, giúp rút ngắn quãng đường, có thể tiết kiệm khoảng 10% nhiên liệu.
Theo ông Lạc, đây không phải là công nghệ mới, nhưng gần đây số lượng tàu cá lắp đặt đang tăng nhanh. “Riêng hôm nay tôi đã lắp 3 bộ. Mỗi bộ hơn 30 triệu đồng nhưng sau mỗi chuyến biển có thể tiết kiệm hàng trăm lít dầu”, ông Lạc cho biết.
Ông Nguyễn Lại, Trưởng Ban Quản lý Âu thuyền và Cảng cá Đà Nẵng, cho rằng các tàu cá vừa cập bờ hoặc đang neo đậu tại cảng hiện chưa chịu tác động rõ rệt từ việc giá dầu tăng. Tuy nhiên, những chuyến biển sắp tới chắc chắn sẽ bị ảnh hưởng.
“Ngư dân chuẩn bị ra khơi trong thời gian tới sẽ phải tính toán rất kỹ chi phí. Giá dầu tăng sẽ tác động trực tiếp đến hiệu quả của mỗi chuyến biển”, ông Lại nhận định.
Để bảo đảm nguồn cung nhiên liệu ổn định cho ngư dân, Ban Quản lý Âu thuyền và Cảng cá Đà Nẵng cho biết sẽ tiếp tục theo dõi sát tình hình cung ứng dầu tại khu vực cảng. Nếu xuất hiện tình trạng găm hàng hoặc bán cầm chừng cho ngư dân, đơn vị sẽ phối hợp với các lực lượng chức năng kiểm tra, xử lý kịp thời nhằm bảo đảm quyền lợi cho bà con.
Tính toán từng hải lý
Tại tỉnh Quảng Ngãi, mỗi chuyến biển giờ đây đều được các chủ tàu cân nhắc kỹ lưỡng hơn khi chi phí nhiên liệu đang tăng mạnh.
Ông Nghĩa cho biết việc lựa chọn ngư trường, thời gian khai thác hay quãng đường di chuyển đều được cân nhắc cẩn thận để đảm bảo hiệu quả chuyến biển. “Anh em đi biển giờ phải tính từng hải lý. Mong sao tình hình thế giới sớm ổn định để giá dầu giảm trở lại, chứ nếu cứ tăng như vậy thì thật sự rất căng thẳng cho ngư dân bám biển mưu sinh”, ông Nghĩa chia sẻ.
Đối với nhiều ngư dân miền biển Quảng Ngãi, việc bám biển không chỉ đơn thuần là mưu sinh mà còn gắn với trách nhiệm giữ gìn ngư trường và góp phần bảo vệ chủ quyền biển đảo. Dù biết có chuyến biển thu nhập thấp, thậm chí có thể lỗ, nhưng nhiều người vẫn quyết định ra khơi.
Ngư dân Bùi Văn Truyền (xã Đông Sơn) cho biết nhiều chủ tàu vẫn duy trì chuyến biển để giữ bạn thuyền đã gắn bó lâu năm, đồng thời chấp nhận sự chênh lệch giá cả để giữ nghề. Theo ông, lúc thuận lợi thì bù cho lúc khó khăn, điều quan trọng nhất vẫn là giữ được ngư trường truyền thống của mình.
Trước tình hình biến động của thị trường thế giới ảnh hưởng đến nguồn cung và giá xăng dầu, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi Trần Phước Hiền đã yêu cầu các đơn vị thực hiện nghiêm túc, đầy đủ các chỉ đạo của Trung ương và của tỉnh nhằm đảm bảo duy trì nguồn cung xăng dầu phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh cũng như nhu cầu tiêu dùng của người dân trên địa bàn.
Đồng thời, các sở, ngành và địa phương được yêu cầu xây dựng chương trình, kế hoạch và giải pháp cụ thể phù hợp với tình hình thực tế từng địa bàn. Bên cạnh đó, cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền để người dân hiểu rõ tình hình, chia sẻ với doanh nghiệp và chính quyền địa phương trong việc ổn định thị trường xăng dầu.
“Nếu tình trạng giá dầu neo cao kéo dài, thu nhập của các bạn thuyền chắc chắn sẽ giảm do phải trừ thêm phần chi phí nhiên liệu phát sinh. Trong bối cảnh chi phí đầu vào tăng cao, ngư dân buộc phải tính toán kỹ hơn trước mỗi chuyến ra khơi, từ số lượng thuyền viên, phương thức đánh bắt cho đến lộ trình di chuyển nhằm tiết kiệm nhiên liệu”, ông Nghĩa, chủ tàu cá mang số hiệu QNg 98357 TS chia sẻ.Lo chuyến biển thua lỗ