Nỗi lo chi phí nhiên liệu [Bài 2]: Muốn đi biển cũng khó mua dầu

Ngư dân “hết cửa” làm ăn

Gia đình ngư dân Huỳnh Chánh Thi ở khu phố Ka Kông (phường Hoài Nhơn Đông, Gia Lai) có 4 tàu cá, gồm: BĐ 96475 TS (420 CV), BĐ 96851 TS (710 CV), BĐ 99007 TS (710 CV) và BĐ 98927 TS (720 CV); trước khi giá nhiên liệu tăng hơn 30.000 đồng/lít, ngư dân Thi có 3 chiếc kịp bơm dầu ra khơi, đang đánh bắt ngoài biển, 1 chiếc chưa kịp ra khơi thì giá dầu tăng đến hơn 31.000 đồng/lít, hiện đang nằm bờ vì sợ ra khơi đánh bắt không đủ bù chi phí.

“Gia đình tôi có 3 chiếc tàu bơm dầu còn 18.000 đồng – 19.000 đồng/lít hiện đang đánh bắt ngoài khơi, chiếc còn lại chưa kịp ra khơi thì giá dầu tăng lên hơn 31.000 đồng/lít giờ đang nằm bờ vì sợ đi đánh bắt không đạt sản lượng, giá cá lại không tăng, thu không đủ bù chi. Cách đây vài năm giá dầu chỉ 8.000 đồng – 9.000 đồng/lít, sau đó tăng lên 11.000 đồng – 12.000 đồng/lít, rồi 15.000 đồng/lít, năm ngoái tăng đến gần 19.000 đồng/lít giờ tăng hơn 31.000 đồng/lít, rất khó làm ăn”, ngư dân Thi cho hay.

Cũng theo ngư dân Thi, lúc giá dầu còn đứng ở mức gần 19.000 đồng/lít ngư dân đã gặp khó, vì khi ấy phí tổn 1 chuyến biển đã tăng nhiều so với năm trước, trong khi giá cá ngừ sọc dưa loại 1 chỉ hơn 20.000 đồng/kg. Sau khi Nhà nước ngưng thi hành quy định kích thước tối thiểu cho cá ngừ sọc dưa thì giá cá ngừ sọc dưa loại 1 tăng lên 30.000 đồng/kg, ngư dân chưa kịp mừng thì giá nhiên liệu tăng vọt.

“Lúc giá dầu còn đứng ở mức 8.000 đồng – 9.000 đồng/lít, phí tổn 1 chuyến biển của tàu cá đánh bắt xa bờ chỉ 100-120 triệu đồng/chuyến, khi giá dầu tăng đến gần 19.000 đồng/lít thì phí tổn tăng lên trên 200 triệu đồng/chuyến biển. Nay giá dầu tăng đến hơn 31.000 đồng/lít phí tổn lên 400-500 triệu đồng/chuyến biển, nên hiện nay rất nhiều tàu cá nằm bờ, không dám ra khơi. Tình hình này nếu Nhà nước không có giải pháp bình ổn giá nhiên liệu thì khả năng có 70-80% tàu cá đánh bắt xa bờ sẽ nằm bờ, dù hiện đang là mùa đánh bắt chính của cá ngừ đại dương”, ngư dân Huỳnh Chánh Thi cho biết thêm.

Cũng theo ngư dân Thi, trong tình hình giá nhiên liệu tăng cao như hiện nay, chỉ những tàu cá trang bị máy móc hiện đại, đánh bắt cầm chắc đạt sản lượng mới dám ra khơi, chứ những tàu cá đánh bắt trông chờ vào may mắn sẽ không tàu nào dám ra khơi, vì sợ tiền bán cá không đủ bù tiền giá nhiên liệu tăng gần gấp đôi.

“3 chiếc tàu của gia đình tôi đang đánh bắt ngoài khơi chuyến này về, nếu giá dầu không hạ tôi cũng cho nằm bờ luôn chứ không dám ra khơi trở lại”, ngư dân Thi nói.

Nhiều đại lý không có nhiên liệu cung cấp

Trước tình hình giá nhiên liệu tăng như hiện nay, hầu hết chủ tàu cá đánh bắt xa bờ ở Quy Nhơn không vội ra khơi với tâm lý chờ giá dầu hạ thấp, nếu tàu cá nào muốn ra khơi bám biển cũng không có dầu để đi, vì các đại lý chuyên cung cấp nhiên liệu cho tàu cá tại Cảng cá Quy Nhơn đã cạn kho.

Ông Nguyễn Anh Dũng, Phó Giám đốc Ban quản lý Cảng cá Bình Định – phụ trách Cảng cá Quy Nhơn, cho biết: “Ở Cảng cá Quy Nhơn hiện nay có 2 đại lý lớn chuyên cung ứng nhiên liệu cho tàu cá là đại lý Bảy Cường và Hiệp Hòa nhưng giờ đã cạn dầu, những đại lý nhỏ khác càng thiếu hụt, nên giờ những tàu cá quyết tâm ra khơi cũng không mua được dầu. Ngày 8/3 tôi có đi khảo sát thì chủ các đại lý Bảy Cường và Hiệp Hòa cho hay là giờ 2 đại lý này chỉ ưu tiên bơm dầu cho các tàu cá đã ký quỹ mua dầu từ trước Tết Nguyên đán, họ chấp nhận lỗ vì bán theo giá cũ để giữ bạn hàng, giờ không còn dầu để cung cấp cho các tàu cá khác”.

Cũng theo ông Dũng, hiện nay, nhiều chủ tàu cá vào cảng làm thủ tục xuất bến, nhân viên Cảng cá Quy Nhơn phải hỏi đã lấy được dầu chưa, nếu chưa lấy được dầu làm lệnh lịch xuất bến rồi hủy phiền phức lắm. Nhiều tàu cá giờ chỉ cần lấy đủ dầu để chạy chiều ra, đến ngoài khơi rồi sẽ ghé dịch vụ hậu cần ở các đảo lớn lấy tiếp nhiên liệu đi đánh bắt. Cả những tàu cá công suất nhỏ của ngư dân Quy Nhơn hiện cũng nằm bờ chứ không dám đi đánh bắt vì sợ lỗ.

Tình hình đánh bắt tại Cảng cá Tam Quan (phường Hoài Nhơn Bắc, Gia Lai) cũng không ngoại lệ, hầu hết tàu cá chưa kịp ra khơi đang “tê liệt” vì không kham nổi giá dầu tăng cao như hiện nay.

Theo ông Đặng Văn Dẫn, quyền Giám đốc Cảng cá Tam Quan, mỗi chuyến biển bình quân có 1.000 chiếc tàu ra khơi xuất bến từ Cảng cá Tam Quan. Hiện nay có khoảng 800 chiếc đã lấy nhiên liệu trước khi giá dầu tăng, đang đánh bắt ngoài biển, 200 chiếc còn lại đang nằm bờ chưa thấy rục rịch gì vì giá dầu tăng cao quá.

“Trước đây, lúc dầu còn gần 20.000 đồng/lít thì mỗi chuyến biển 1.000 tàu cá nói trên tiêu thụ khoảng 60 tỷ tiền dầu, giờ giá dầu tăng gần gấp đôi, chi phí nhiên liệu tăng lên gần 100 tỷ. Trước đây, bình quân mỗi tàu cá đổ 3.000 lít dầu/chuyến biển, tiêu tốn 60 triệu đồng, nếu tàu chỉ đánh bắt được 1 tấn cá ngừ đại dương, với giá bán 90.000 đồng – 95.000 đồng/kg thì có thể huề vốn, giờ đổ 3.000 lít dầu mất gần 100 triệu đồng mà giá cá không tăng, ngư dân cầm chắc lỗ to”, ông Dẫn chia sẻ.